Birlik Listesi, 2013 bütçesine destek vermek için bir dizi ‘olmazsa olmaz’ koşulu öne sürdü. Ancak, bir tek istek dışında tüm istekleri geri çevrildi. Bu durum parti içinde büyük gerginlik yarattı.
Birlik Listesi Enhedslisten, işsizlik parası hakkını kaybetme riski ile karşı karşıya olan işsizlerin durumu konusunda, dışarıdan desteklediği S-SF-R koalisyon hükümeti ile yaz aylarından bu yana büyük çekişmeler içinde olmasına, bunun da ötesinde bütçeye kabul oyu vermeyeceği tehditleriyle ültimatomlarda bulunmasına rağmen, sonunda, hükümetin sağ kanattaki muhalefet partilerince düşürülmesini önlemek için bütçeye kabul oyu verme kararı aldı. Johanne Schmidt.Nielsen liderliğindeki Folketinget parti gurubunun bu kararı ve bütçeyi kabul ettiği imzası parti içinde büyük kızgınlıkla karşılandı.
Birlik Listesi’nden ültimatomlar
Seçimlerden sonra büyük bir yükselişe geçen Birlik Listesi’nin siyasi sahnede büyük oynamaya başlaması Haziran (2012) ayında başladı. O zamana kadar vergi reformu konusunda büyük pazarlıklarla ağırlığını koyan ve isteklerini kabul ettirmiş görünen Birlik Partisi, S-SF-R hükümetinin, son anda parlamentonun sağ kanadıyla işbirliğine gitmeyi tercih etmesi ve vergi reformunu parlamentodan geçirmesiyle büyük bir darbe yedi. Parti gurup sözcüsü Johanne Schmidt-Nielsen, siyasi üsluba uymayan çok ağır sözler kullanarak, ”Hükümet, bunun hesabını kuruşu kuruşuna verecektir. Bundan böyle biz hükümetin otomatikman destekçisi değiliz.” gibi açıklama yapmıştı. Bu açıklama ile, ‘bundan sonra getireceğimiz istekler kabul edilmezse, 2013 bütçesine bizden evet oyu yok’ mesajı vermişti.
Ancak, sonuç bugün Birlik Listesi’nin stratejisinin tamamen tersine. Birlik Listesi, milyoner vergisinin bütçeye konularak 7 milyar kron vergi toplanmasını istedi. Olmadı. Solcu özel bir komisyon kurulmasını ve bu komisyonun sosyal refah konusunda öneriler getirecek çalışmalar yapmasını istedi. Olmadı. Hükümetin önerdiği enerji tasarrufu sağlayacak onarımlara destek ödemeler planının çok yetersiz kaldığını ve bunun parlamentodan geçmesine kesinlikle razı olmayacağını açıkladı. Ama bu tehdidi boşta kaldı. İşsizlik Sigortası kurallarının değiştirilmesini ve işsizlik parası alma hakkının 4 yıla çıkarılmasını şart koştu. Olmadı. Hiç değilse, işsizlik parası hakkını kaybedenlere 1yıl daha işsizlik parası verilsin dedi. Bu da olmadı.
Büyük siyasi hüsran
Birlik Listesi’nin koşulları doğrultusunda, ancak çok budanmış olarak bütçeye konulan tek istek, işsizlik parası hakkını kaybedenlere 2013 yılının ilk altı ayında, kontanthjælp tanımlamasıyla bilinen sosyal yardım ödenmesi ki, o da bir mesleki eğitime başlamak koşuluyla.
Sonuç; Birlik Listesi, bütçeye evet oyu vermek için ön koşul olarak öne sürdüğü istemlerini kabul ettiremedi. Buna rağmen bütçeyi kabul edeceğini imzaladı. Bu sonucun çıkmasında, liberal parti Venstre’nin, Eylül ayı içinde beklenmedik bir şekilde siyaset sahnesine çıkması ve bütçe konusunda hükümetle uzlaşmaya gidebileceği açıklaması önemli rol oynadı. Bu açıklamayı çok kurnazca değerlendiren Maliye Bakanı Bjarne Corydon, Venstre’nin uzlaşma açıklamasını büyük bir koz olarak değerlendirdi ve Venstre ile uzlaşıp Birlik Listesi’ne ihtiyaç olmayabileceği stratejisiyle Venstre’yi Birlik Listesi’ne karşı kullandı. Birlik Listesi sonunda, hükümeti yeniden sağ kanada kaptırmak istemediği için, küskün bir şekilde bütçeye oy vereceği imzasını attı. Birlik Listesi o kadar küskündü ki, istemeye istemeye imzaladığı kabul kararının arkasından Maliye Bakanı’nın düzenlemiş olduğu basın toplantısına katılmadı, kendi basın toplantısını yaptı.
Birlik Listesi’inde iç kavga
Johanne Schmidt-Nielsen, her ne kadar bütçenin kabul edilmesinin gerekliliğine ilişkin özür dileyici açıklamalar yaptıysa da, partinin seçmenleri bu açıklamaları tatmin edici bulmadı. Nitekim son kamuoyu yoklamalarına göre, Birlik Listesi seçmenlerinin dörtte üçü, parti ilkelerinden büyük ödünler verildiğini öne sürerek, bütçenin kabul edilmesine karşı olduklarını ifade etti.
Parti merkez yönetim kurulu da bu konuda ikiye bölündü. Bütçe konusundaki, 25 üyeli merkez yönetim kurulundaki oylamada 15 kabul, 10 ret oyu çıktı ve bu sonuçtan sonra bütçenin kabul edilmesi kararı alındı. Kızgın üyeler, alınmış bu kararın parti ilkelerine aykırı olduğunu öne sürüyorlar.
